Verzamelaarsgids

Cuts & versies

Eén film, meerdere versies: bioscoopuitgave, regisseurssnit, langere extended cut of een unrated-versie zonder MPAA-keuring. Hieronder per cut wat het label doorgaans betekent en wanneer een verzamelaar voor welke versie kiest.

Theatrical Cut

De versie zoals oorspronkelijk in de bioscoop uitgebracht.

De Theatrical Cut is de versie die in de bioscoop heeft gedraaid — gemonteerd, goedgekeurd door de studio en (in de VS) MPAA-rated. Het is de "officiële" eerste vorm waarin het publiek de film leerde kennen. Voor de meeste films is dit ook de enige versie die bestaat; pas bij grotere of controversiële titels volgt later een director's cut of extended cut. Theatrical is de referentieversie voor recensies, prijzen en filmgeschiedenis.

Ook bekend als: Bioscoopversie, Original Cut

Director's Cut

De versie zoals de regisseur 'm wilde — vaak na conflict met de studio.

Een Director's Cut is de versie zoals de regisseur die voor ogen had, doorgaans uitgebracht ná de bioscoopversie als de studio in eerste instantie veranderingen had afgedwongen. Het kan langer zijn (extra scènes), korter (strakker gemonteerd), of andere muziek- en cgi-keuzes hebben. Klassieke voorbeelden: Blade Runner (Ridley Scott, 1992), Apocalypse Now Redux (Coppola, 2001), Dark City (Proyas, 2008). Niet elke director's cut is per se beter dan de theatrical — het is een ander uitgangspunt, niet automatisch een verbeterd. Verzamelaars willen vaak beide versies hebben.

Ook bekend als: DC, Director's Cut

Extended Cut

Langer dan theatrical: extra scenes opnieuw toegevoegd.

Een Extended Cut is langer dan de theatrical: scènes die uit de bioscoopversie waren geknipt zijn weer toegevoegd. Anders dan een Director's Cut is een Extended Cut niet noodzakelijk de visie van de regisseur — het is vaak een marketing-driven longer-is-more-uitgave die studio's gebruiken voor de home-videoversie. Bekend voorbeeld: de Lord of the Rings Extended Editions (gemiddeld 40 minuten langer dan theatrical, mét regie-input van Peter Jackson). Een Extended Cut zonder regie-betrokkenheid is verzamelmatig minder interessant dan een echte Director's Cut.

Ook bekend als: Extended Edition, EE, Extended Version

Unrated

Geen MPAA-rating: vaak om expliciete content terug te zetten.

Een Unrated versie is een uitgave die niet door de MPAA (de Amerikaanse keuringsraad) is gerated. Studio's gebruiken dit om scènes terug te zetten die voor de bioscoopversie waren ingekort om een PG-13- of R-rating te krijgen — extra geweld, naaktheid of grof taalgebruik. Het is een typisch Amerikaanse marketing-strategie en bestaat in Europa nauwelijks (Europese keuringsraden geven altijd een rating, maar bemoeien zich niet met de cut). Voor verzamelaars: een Unrated cut is bijna altijd net iets explicieter dan de theatrical, maar zelden een wezenlijk andere film.

Ook bekend als: Unrated Cut, Unrated Version, Uncut

Final Cut

Definitieve versie met volledige autoriteit van de regisseur.

De term Final Cut werd in 2007 geïntroduceerd door Ridley Scott voor de zevende uitgegeven versie van Blade Runner — de eerste waarover hij volledige creatieve controle had. Sindsdien wordt het label gebruikt voor versies die de regisseur als definitief bestempelt, vaak na meerdere eerdere cuts. Het impliceert meer dan een Director's Cut: niet alleen "zoals de regisseur het bedoeld had", maar "zoals de regisseur het áf vindt en niet meer wil aanpassen". In de praktijk volgt er soms toch nog een latere uitgave, maar de retoriek is duidelijk.

Ook bekend als: Final Version, The Final Cut

Alternate Ending

Versie met een ander einde dan de bioscoopversie.

Een Alternate Ending-uitgave bevat een einde dat afwijkt van de versie die in de bioscoop draaide — soms een eerste-versie-einde dat tijdens test screenings sneuvelde, soms een ander interpretatief einde dat de regisseur graag had toegevoegd. Vaak wordt het alternatieve einde als bonus-extra meegeleverd, maar af en toe verschijnt het als losse cut van de film (bv. I Am Legend, 2007 met theatrical en alternate-ending versie). Niet te verwarren met deleted scenes — een alternate ending verandert de uitkomst van het verhaal, deleted scenes zijn typisch losse fragmenten die niet samenkomen tot een ander geheel.

Ook bekend als: Alternate Cut